ಬ್ಯಾಂಕ್ ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಗುಡ್ ನ್ಯೂಸ್: ಇನ್ಮುಂದೆ ಕೇವಲ ಒಂದೇ ದಿನದಲ್ಲಿ ಚೆಕ್ ಕ್ಲಿಯರ್; RBI ಹೊಸ ನಿಯಮ ಜಾರಿ!

ನವದೆಹಲಿ: ದೇಶಾದ್ಯಂತ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ವಲಯದಲ್ಲಿ ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಅನುಕೂಲವಾಗುವಂತಹ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಮುಖ ಹಾಗೂ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಬದಲಾವಣೆಯೊಂದು ಜಾರಿಗೆ ಬಂದಿದೆ. ಭಾರತೀಯ ರಿಸರ್ವ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಜಾರಿಗೆ ತಂದಿರುವ ಹೊಸ ನಿಯಮಗಳ ಅನ್ವಯ, ಇನ್ಮುಂದೆ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳಲ್ಲಿ ಚೆಕ್ ಕ್ಲಿಯರೆನ್ಸ್ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯು ಅತ್ಯಂತ ವೇಗವಾಗಿ ಕೇವಲ ಒಂದೇ ದಿನದಲ್ಲಿ ಪೂರ್ಣಗೊಳ್ಳಲಿದೆ.

ಈ ಹೊಸ ನಿಯಮದ ಜಾರಿಯಿಂದಾಗಿ ಇನ್ಮುಂದೆ ಚೆಕ್ ಮೂಲಕ ಹಣ ಪಡೆಯಲು ಅಥವಾ ಜಮಾ ಮಾಡಲು ಗ್ರಾಹಕರು ದಿನಗಟ್ಟಲೆ ಕಾಯುವ ಅಗತ್ಯವಿರುವುದಿಲ್ಲ. ಇದರೊಂದಿಗೆ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳಲ್ಲಿ ಸುದೀರ್ಘ ಸಮಯ ಕ್ಯೂ ನಿಲ್ಲುವ ತಾಪತ್ರಯವೂ ತಪ್ಪಲಿದೆ. ಎಚ್‌ಡಿಎಫ್‌ಸಿ, ಐಸಿಐಸಿಐ ಸೇರಿದಂತೆ ದೇಶದ ಎಲ್ಲಾ ಪ್ರಮುಖ ಸರ್ಕಾರಿ ಮತ್ತು ಖಾಸಗಿ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು ಈ ಅತ್ಯಾಧುನಿಕ ಹೊಸ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಈಗಾಗಲೇ ತಮ್ಮ ಶಾಖೆಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡು ಜಾರಿಗೆ ತಂದಿವೆ.

ಒಂದೇ ದಿನದಲ್ಲಿ ಚೆಕ್ ಕ್ಲಿಯರ್: ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ಹೇಗೆ ನಡೆಯುತ್ತದೆ?
ಲಬ್ಯವಿರುವ ಅಧಿಕೃತ ವರದಿಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಭಾರತೀಯ ರಿಸರ್ವ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ನ ಹೊಸ ನಿಯಮಾವಳಿಗಳ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಇಡೀ ಚೆಕ್ ಕ್ಲಿಯರಿಂಗ್ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ಎರಡು ಹಂತಗಳಾಗಿ ವಿಂಗಡಿಸಲಾಗಿದೆ:

• ಮೊದಲ ಹಂತದ ಸ್ಕ್ಯಾನಿಂಗ್ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ: ಗ್ರಾಹಕರು ಬೆಳಗ್ಗೆ 10:00 ಗಂಟೆಯಿಂದ ಸಂಜೆ 4:00 ಗಂಟೆಯ ಒಳಗೆ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಶಾಖೆಗಳಿಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿ ಜಮೆ ಮಾಡುವ ಎಲ್ಲಾ ಚೆಕ್‌ಗಳನ್ನು ಬ್ಯಾಂಕ್ ಸಿಬ್ಬಂದಿಗಳು ತಕ್ಷಣವೇ ಸ್ಕ್ಯಾನ್ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಹೀಗೆ ಸ್ಕ್ಯಾನ್ ಮಾಡಿದ ಡಿಜಿಟಲ್ ಪ್ರತಿಗಳನ್ನು ವಿಳಂಬವಿಲ್ಲದೆ ತಕ್ಷಣವೇ ಕ್ಲಿಯರಿಂಗ್ ಹೌಸ್‌ಗೆ ರವಾನಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

• ಎರಡನೇ ಹಂತದ ದೃಢೀಕರಣ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ: ಯಾವ ಗ್ರಾಹಕನ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಖಾತೆಯಿಂದ ಹಣ ಕಡಿತಗೊಳ್ಳಬೇಕೋ, ಆ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಅದೇ ದಿನ ಸಂಜೆ 7:00 ಗಂಟೆಯ ಒಳಗೆ ತನ್ನ ಅಧಿಕೃತ ಒಪ್ಪಿಗೆ ಅಥವಾ ದೃಢೀಕರಣವನ್ನು ನೀಡಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.

ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಚೆಕ್‌ ವಹಿವಾಟಿಗೂ ಇನ್ಮುಂದೆ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಗಡುವು ಸಮಯ ನಿಗದಿಯಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಯಾವುದೇ ರೀತಿಯ ಅನಗತ್ಯ ವಿಳಂಬಕ್ಕೆ ಇಲ್ಲಿ ಅವಕಾಶವಿರುವುದಿಲ್ಲ.

ವಂಚನೆ ತಡೆಗೆ ಪಾಸಿಟಿವ್ ಪೇ ಸಿಸ್ಟಮ್ ಬಳಕೆ ಕಡ್ಡಾಯ
ಚೆಕ್ ಮೂಲಕ ನಡೆಯುವ ದೊಡ್ಡ ಮೊತ್ತದ ಹಣಕಾಸು ವಹಿವಾಟುಗಳನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ಸುರಕ್ಷಿತ ಹಾಗೂ ದೋಷರಹಿತವಾಗಿಸಲು ಭಾರತೀಯ ರಿಸರ್ವ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಪಾಸಿಟಿವ್ ಪೇ ಸಿಸ್ಟಮ್ ಬಳಕೆಯನ್ನು ಕಡ್ಡಾಯಗೊಳಿಸಿದೆ.

• 50,000 ರೂಪಾಯಿ ಮೇಲ್ಪಟ್ಟ ಚೆಕ್‌ಗಳಿಗೆ ಅನ್ವಯ: ಗ್ರಾಹಕರು 50,000 ರೂಪಾಯಿಗಳಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮೊತ್ತದ ಚೆಕ್ ಅನ್ನು ಯಾರಿಗಾದರೂ ನೀಡುವಾಗ, ಆ ಚೆಕ್‌ನ ಪ್ರಮುಖ ವಿವರಗಳು ಹಾಗೂ ಅದರ ಫೋಟೋವನ್ನು ಮೊದಲೇ ತಮ್ಮ ಬ್ಯಾಂಕ್‌ಗೆ ಒದಗಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಗ್ರಾಹಕರು ತಮ್ಮ ಮೊಬೈಲ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಅಥವಾ ನೆಟ್ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಆ್ಯಪ್ ಮೂಲಕ ಈ ಮಾಹಿತಿ ನೀಡಬಹುದು.

• ವಿವರಗಳ ಕಡ್ಡಾಯ ಪರಿಶೀಲನೆ: ಚೆಕ್ ಕ್ಲಿಯರ್ ಮಾಡುವ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು ಗ್ರಾಹಕರು ಮುಂಚಿತವಾಗಿ ನೀಡಿದ ಮಾಹಿತಿಯೊಂದಿಗೆ ಬ್ಯಾಂಕಿಗೆ ಬಂದಿರುವ ಭೌತಿಕ ಚೆಕ್ ಅನ್ನು ಹೋಲಿಸಿ ನಿಖರವಾಗಿ ಪರಿಶೀಲಿಸುತ್ತವೆ. ಗ್ರಾಹಕರು ನೀಡಿದ ಮಾಹಿತಿ ಮತ್ತು ಚೆಕ್ ಮೇಲಿನ ವಿವರಗಳು ಸರಿಯಾಗಿದ್ದರೆ ಮಾತ್ರ ಯಾವುದೇ ಅಡೆತಡೆಯಿಲ್ಲದೆ ಹಣ ವರ್ಗಾವಣೆಯಾಗುತ್ತದೆ.

ಬ್ಯಾಂಕ್ ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಅತ್ಯಗತ್ಯ ಪ್ರಮುಖ ಸೂಚನೆಗಳು:

• ಖಾತೆಯಲ್ಲಿ ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿ ಹಣವಿರಲಿ: ನೀವು ಯಾರಿಗಾದರೂ ಚೆಕ್ ಬರೆದು ನೀಡುವ ಮುನ್ನ ಅಥವಾ ನಿಮ್ಮ ಖಾತೆಯಿಂದ ಹಣ ಕಡಿತವಾಗುವ ಮುನ್ನ ನಿಮ್ಮ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಖಾತೆಯಲ್ಲಿ ಸೂಕ್ತ ಪ್ರಮಾಣದ ಹಣ ಇರುವುದನ್ನು ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿ ಖಚಿತಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಿ.

• ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಬರೆಯುವುದನ್ನು ರೂಢಿಸಿಕೊಳ್ಳಿ: ತಾಂತ್ರಿಕ ಕಾರಣಗಳಿಂದ ಅಥವಾ ಲಿಖಿತ ದೋಷಗಳಿಂದ ಚೆಕ್ ತಿರಸ್ಕೃತಗೊಂಡು ಬೌನ್ಸ್ ಆಗುವುದನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಲು ಚೆಕ್ ಮೇಲಿರುವ ಹೆಸರು, ನಿಖರವಾದ ಮೊತ್ತ ಹಾಗೂ ನಿಮ್ಮ ಅಧಿಕೃತ ಸಹಿಯನ್ನು ಯಾವುದೇ ಗೀಚುಗಳಿಲ್ಲದೆ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಬರೆಯುವುದು ಅತ್ಯಂತ ಮುಖ್ಯವಾಗಿದೆ.

ಇದನ್ನೂ ಓದಿ : ಬ್ಯಾಂಕ್ ಗ್ರಾಹಕರ ಗಮನಕ್ಕೆ: ಮುಂದಿನ ಮೇ 23, 24 ಹಾಗೂ 27 ರಂದು ದೇಶಾದ್ಯಂತ ಬ್ಯಾಂಕ್‌ಗಳು ಬಂದ್!

ಇದನ್ನೂ ಓದಿ : ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ ಫಸಲ್ ಬಿಮಾ ಯೋಜನೆ 2026: ರೈತರ ಬೆಳೆ ವಿಮೆಗೆ ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಕೆ ಆರಂಭ; ಅರ್ಹ ಬೆಳೆಗಳು ಮತ್ತು ಅರ್ಜಿ ವಿಧಾನದ ಸಂಪೂರ್ಣ ವಿವರ ಇಲ್ಲಿದೆ!

FAQs – ಚೆಕ್ ಕ್ಲಿಯರೆನ್ಸ್ ನಿಯಮಗಳ ಕುರಿತು ಸಾಮಾನ್ಯ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು

1. ಆರ್‌ಬಿಐನ ಹೊಸ ನಿಯಮದ ಪ್ರಕಾರ ಚೆಕ್ ಕ್ಲಿಯರ್ ಮಾಡಲು ಬ್ಯಾಂಕಿನಲ್ಲಿ ಚೆಕ್ ಜಮೆ ಮಾಡಲು ಸರಿಯಾದ ಸಮಯ ಯಾವುದು?
ಹೊಸ ನಿಯಮದ ಅನ್ವಯ ಒಂದೇ ದಿನದಲ್ಲಿ ಚೆಕ್ ಕ್ಲಿಯರ್ ಆಗಬೇಕಾದರೆ ಗ್ರಾಹಕರು ಬೆಳಗ್ಗೆ 10:00 ಗಂಟೆಯಿಂದ ಸಂಜೆ 4:00 ಗಂಟೆಯ ಅವಧಿಯೊಳಗೆ ಬ್ಯಾಂಕಿಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿ ಚೆಕ್ ಅನ್ನು ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿ ಜಮೆ ಮಾಡಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.
2. ಪಾಸಿಟಿವ್ ಪೇ ಸಿಸ್ಟಮ್ ನಿಯಮವು ಎಷ್ಟು ಮೊತ್ತದ ಚೆಕ್‌ಗಳಿಗೆ ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿದೆ?
ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ವಂಚನೆಗಳನ್ನು ತಡೆಗಟ್ಟಲು ಜಾರಿಗೆ ತರಲಾಗಿರುವ ಪಾಸಿಟಿವ್ ಪೇ ಸಿಸ್ಟಮ್ ನಿಯಮವು 50,000 ರೂಪಾಯಿ ಹಾಗೂ ಅದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮೊತ್ತದ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಚೆಕ್ ವಹಿವಾಟುಗಳಿಗೂ ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿ ಅನ್ವಯವಾಗುತ್ತದೆ.